Ze świata nauki

Średniowieczny rękopis rzuca nowe światło na legendy arturiańskie

• Średniowieczne fragmenty rękopisów odkryte w Bristolu, które opowiadają część historii maga Merlina, jednej z najsłynniejszych postaci z legend arturiańskich, zostały zidentyfikowane przez naukowców z Uniwersytetów w Bristolu i Durham jako jedne z najwcześniejszych zachowanych przykładów opowieści.

• Agnieszka Sikora
• Agnieszka Sikora

Od talara do dolara

• 

  Joachimsthaler z 1525 roku

  

  Dolar hiszpański z 1739 roku

• 6 lipca 1785 roku dolar został przyjęty jako waluta narodowa Stanów Zjednoczonych.

• Agnieszka Sikora
• Agnieszka Sikora

Rocznica odkrycia Ameryki

• 12 października w Ameryce Północnej obchodzony jest tzw. Columbus Day, w Ameryce Łacińskiej zwany jest Día de Cristóbal Colón (również Día de la raza). Bez względu na język, święto celebruje tzw. dzień odkrycia Ameryki przez Krzysztofa Kolumba 12 października 1492 roku. Dziś jednak doskonale wiemy, że genueński żeglarz nie był pierwszym podróżnikiem, który dotarł do Nowego Świata.

• Agnieszka Sikora
• Agnieszka Sikora

Tajemnicze kamienne struktury na Bliskim Wschodzie

• Tajemnicze kamienne struktury, nazywane bliskowschodnim Nazca, rozciągają się na obszarze od Jordanii po Arabię Saudyjską. Podobnie jak peruwiańskie linie na płaskowyżu Nazca, również struktury z Bliskiego Wschodu widoczne są jedynie z lotu ptaka.

• Agnieszka Sikora
• Agnieszka Sikora

Nauka „czytania” starożytnych monet

• 

  Prof. zw. dr hab. Wiesław Kaczanowicz z Instytutu Historii Uniwersytetu Śląskiego Fot. Sekcja Prasowa UŚ

  

  Cztery monety rzymskie, na awersach których można zobaczyć różne modne w danym okresie fryzury. Foto: Sekcja prasowa UŚ

• Kształty nosów cesarzy, starannie upięte fryzury ich żon, tajemniczo wyglądające napisy i znaki, mityczne postaci oraz dziwne przedmioty czy sceny walki – to tylko kilka przykładów bogactwa ikonograficznego starożytnych monet. Nawet najdrobniejszy szczegół może mieć znaczenie dla ich interpretacji. O tym, jak „czytać” aureusy, kwinary czy asy rzymskie opowiada prof. zw. dr hab. Wiesław Kaczanowicz, kierownik Zakładu Historii Starożytnej Uniwersytetu Śląskiego.

• Małgorzata Kłoskowicz
• Ryszard Knapek

Tydzień Języka Ojczystego 2018

• Od 19 do 23 lutego 2018 roku w Centrum Informacji Naukowej i Bibliotece Akademickiej w Katowicach odbywać się będzie Tydzień Języka Ojczystego.

• Agnieszka Sikora
• AS

III ogólnopolska konferencja językoznawcza z cyklu Język – historia i współczesność, nt. Społeczność w języku ‒ język w społeczności

• 19 maja 2016 roku w Katowicach odbędzie się III ogólnopolska konferencja językoznawcza z cyklu Język – historia i współczesność, nt. Społeczność w języku ‒ język w społeczności

• AS

Międzynarodowy Dzień Kubusia Puchatka

Wykład prof. Jana Miodka pt. „Polszczyzna najmłodszych pokoleń"

• 12 stycznia 2012 roku gościem Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego był prof. zw. dr hab. Jan Miodek, który wygłosił wykład zatytułowany „Polszczyzna najmłodszych pokoleń".

• Paweł Pawełczyk

69. spotkanie Klubu Myśli Ekologicznej

• 15 czerwca br. Klub Myśli Ekologicznej zaprasza na 69. spotkanie nt. "Ziemia - nasz jedyny, wspólny dom". 

• Agnieszka Sikora
• KS

Jedzenie jak narkotyk

• Dla osoby zdrowej spożywanie posiłku jest paliwem, które dodaje energii i dostarcza składników odżywczych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania. Niektórzy ludzie sięgają po duże ilości określonych produktów spożywczych w celu odczucia przyjemności z ich spożycia.

• Olimpia Orządała
• Olimpia Orządała

Psychologia sytuacji ekstremalnych podczas badań polarnych

• Człowiek, który staje wobec ekstremalnych doświadczeń, reaguje w sposób, którego nie możemy przewidzieć, oglądając filmy katastroficzne i wyobrażając sobie, co zrobilibyśmy na miejscu himalaistów walczących o życie. Dlatego tak przydatne okazują się badania w zaresie psychologii sytuacji ekstremalnych. Korzystają z nich himalaiści i polarnicy, ale także osoby rekrutujące do pracy w skrajnych warunkach środowiskowych.

• Maria Sztuka
• Ryszard Knapek

III Ogólnopolska Konferencja Młodych Naukowców „Psychoróżności"

• 22 listopada 2018 roku w Centrum Informacji Naukowej i Bibliotekece Akademickiej w Katowicach odbędzie się III Ogólnopolska Konferencja Młodych Naukowców „Psychoróżności”.

• Agnieszka Sikora
• Agnieszka Sikora

Czym kierujemy się, podejmując codzienne decyzje?

• Niektóre nasze codzienne decyzje dotyczą nie tylko nas samych, ale również innych ludzi. Tym, co pomaga nam w podejmowaniu takich decyzji, są moduły umysłowe nazywane fundamentami moralnymi, takie jak troska, sprawiedliwość, lojalność, autorytet i czystość. Czasami jednak ludzie stają przed dylematami moralnymi, w których muszą wybierać między fundamentami.

• Olimpia Orządała
• Olimpia Orządała

Wypaleni pandemią

• Funkcjonowanie w warunkach stresu pandemicznego może powodować rozwój syndromu wypalenia. Naukowcy z Uniwersytetu Śląskiego zbadali zjawisko wypalenia związanego z pandemią w Polsce.

• Olimpia Orządała
• Olimpia Orządała

Cobot, czyli wyjątkowy współpracownik człowieka

• 

  Dr Mateusz Paliga

  

  Robot humanoidalny Pepper | fot. Alex Knight, Pexels

• Dość powszechnym rozwiązaniem technologicznym stosowanym już od dłuższego czasu w przemyśle są roboty współpracujące (coboty), które towarzyszą człowiekowi. Traktowane są jako współpracownicy, a nie narzędzia umożliwiające wykonywanie obowiązków.

• Olimpia Orządała
• Olimpia Orządała

Kogo uratujesz: psa, człowieka czy szympansa?

• 

  Dr Mariola Paruzel-Czachura, prof. UŚ | fot. Agnieszka Szymala

• Dylemat wagonika to jeden z najbardziej znanych eksperymentów myślowych na świecie. Wagonik kolejki, który wyrwał się spod kontroli i pędzi po torach, a na jego drodze znajduje się pięciu ludzi przywiązanych do torów; może jednak przestawić zwrotnicę i skierować wagonik na drugi tor, do którego przywiązany jest jeden człowiek. Eksperyment został opracowany przez Philippę Foot w latach 60. XX wieku i sprowadza się do pytania o to, czy można poświęcić życie kilku osób dla uratowania jednej. Co jeśli zmodyfikujemy podstawową wersję tego dylematu moralnego i na torach ułożymy zwierzę i człowieka? Kogo częściej uratują dorośli, a kogo dzieci?

• Olimpia Orządała
• Agnieszka Sikora

Wyobrażenia kontra życie. Psychologiczne badania kobiet w ciąży

• 

  Dr Michalina Ilska | fot. Małgorzata Dymowska

• Z badań prowadzonych wśród kobiet w ciąży wynika, że ponad 80% doświadcza lęku porodowego o różnym nasileniu. Wiele z nich ze względu na zmiany społeczne musi w osamotnieniu zmierzyć się ze swoją nową rolą. Tymczasem analizy pokazują również, że wyobrażenia na temat macierzyństwa są często nierealistycznie optymistyczne. Z obserwacji naukowców wynika, że Polki oczekują ciąży radosnej, szczęśliwej, pełnej dobrych emocji. Czasami jednak czas oczekiwania na dziecko, porodu i pierwszych miesięcy jego życia jest szczególnie wymagający i trudny. Można się do niego przygotować. Jak? To jedno z ważniejszych pytań, na które odpowiada dr Michalina Ilska, psycholog z Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

• Małgorzata Kłoskowicz
• Agnieszka Sikora

Wypaleni pandemią

• Funkcjonowanie w warunkach stresu pandemicznego może powodować rozwój syndromu wypalenia. Naukowcy z Uniwersytetu Śląskiego zbadali zjawisko wypalenia związanego z pandemią w Polsce.

• Olimpia Orządała
• Olimpia Orządała

Stres u kobiet ciężarnych podczas drugiej fali pandemii w Polsce

• Naukowcy zbadali, jaka jest skala występowania prenatalnego stresu pandemicznego u kobiet ciężarnych podczas drugiej fali pandemii COVID-19 w Polsce.

• Olimpia Orządała
• Olimpia Orządała