Uniwersytet Śląski w Katowicach

Ze świata nauki

attosekunda

  • Nagroda Nobla z Fizyki za 2023 rok

    Królewska Szwedzka Akademia Nauki zdecydowała o przyznaniu Nagrody Nobla z Fizyki dla Pierre‘a Agostini, Ferenca Krausza i Anne L’Huillier za eksperymenty generujące attosekundowe impulsy światła do badania dynamiki elektronów w materii. Przedstawiamy komunikat Akademii. Eksperymenty ze światłem pozwalają uchwycić najkrótsze chwile Troje laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za rok 2023 zostało wyróżnionych za swoje eksperymenty, które zapewniły ludzkości nowe narzędzia do badania świata elektronów, znajdującego się wewnątrz atomów i cząsteczek. Pierre Agostini, Ferenc Krausz i Anne L’Huillier pokazali, jak wytworzyć niezwykle krótkie impulsy światła, które można wykorzystać do pomiaru szybkich procesów, w których elektrony poruszają się lub przetwarzają energię.

Zobacz także

Patent, który pozwoli chronić cenne okazy owadów

  • – Naukowcy związani z Uniwersytetem Śląskim w Katowicach zaprojektowali specjalny uchwyt do montażu w skaningowym mikroskopie elektronowym (SEM). Dzięki opatentowanemu rozwiązaniu mogą badać interesujące ich owady bez ryzyka uszkodzenia drobnych, zasuszonych ciał. Jest to szczególnie ważne z perspektywy okazów unikatowych, takich, które są jedynymi przedstawicielami znanych badaczom gatunków. O wynalazku chroniącym między innymi owadzie czułki i odnóża opowiada dr Artur Taszakowski z Wydziału Nauk Przyrodniczych, współautor projektu.

  • Małgorzata Kłoskowicz
  • AS

Metropolitalne Dni Energii

  • Efektywność energetyczna, jakość i ochrona powietrza, adaptacja do zmian klimatu – to tylko niektóre z tematów, które będą poruszone podczas Metropolitalnych Dni Energii.

  • KS

Biohybrydy w walce z nowotworami

  • Czy bakteria może wyleczyć nowotwór? Sama może nie, ale co, gdyby zmienić ją w uzbrojoną biohybrydę? Naukowcy z Instytutu Maxa Plancka wykorzystali fakt, że bakteria Escherichia coli chętnie zbliża się w niskotlenowe i kwaśne środowisko nowotworu. Wyposażyli ją w dwa nanokomponenty – jeden pozwala nią sterować i wzmacniać jej możliwości przemieszczania za pomocą pola magnetycznego, a drugi bezpiecznie dostarcza i na miejscu uwalnia leki chemioterapeutyczne.

  • RK

Nowoczesne materiały dla nowoczesnej medycyny

  • img 4606 fot julia agnieszka szymala

    Zespół dr. Andrzeja Swinarewa: (od lewej) Mateusz Galeja, mgr Marta Łężniak, mgr Tomasz Flak, Jakub Potyka, dr Hubert Okła, mgr Klaudia Kubik, dr Andrzej Swinarew oraz mgr Jadwiga Gabor. Fot. Małgorzata Kłoskowicz

    img 3414 m

    Modele wykonane z opatentowanych materiałów, w tym m.in. fragment tkanki kostnej człowieka, formy uszu oraz uchwyt wykorzystywany w diagnozowaniu chorób nowotworowych górnych dróg oddechowych. Fot. Małgorzata Kłoskowicz

  • Materiałoznawcy nieustanie pracują nad nowymi materiałami łączącymi inżynierię materiałową z nowoczesną medycyną. Uzyskane w wyniku prac badawczych materiały mogą posłużyć do opracowania specjalistycznych włóknin antybakteryjnych do zastosowań medycznych, a także do druku przestrzennego mogącego znaleźć zastosowanie w implantologii.

  • Agnieszka Sikora
  • AS

Nowe rozwiązanie dla przemysłu elektronicznego

  • Naukowcy z Wydziału Nauk Ścisłych i Technicznych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach zaproponowali nowy sposób otrzymywania ultrakondensatora ceramicznego. Jest to element wykorzystywany przede wszystkim w elektronice i elektrotechnice, służący gromadzeniu energii elektrycznej.

  • Małgorzata Kłoskowicz
  • Olimpia Orządała