Ze świata nauki

Decyzją Senatu RP rok 2019 został ogłoszony Rokiem Matematyki. Przed stu laty, 2 kwietnia 1919 roku w Krakowie w gmachu Collegium Nowodworskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego powstało Towarzystwo Matematyczne, rok później przekształcone w Polskie Towarzystwo Matematyczne. Zapraszamy do lektury wywiadu z prof. Maciejem Sablikiem, matematykiem z Uniwersytetu Śląskiego.

Opowiadanie historii powstania teorii ewolucji zawsze zahacza o wyprawę na HMS Beagle, jako doświadczeniu, które miało ukształtować młodego Karola Darwina. Co jednak w ogóle Darwin robił na tym statku wojennym Jego Królewskiej Mości?

Elena Lucrezia Cornaro Piscopia była pierwszą kobietą, która uzyskała stopień naukowy doktora. Stało się to w 1678 roku na Uniwersytecie w Padwie. Historia, która kryje się za tym wydarzeniem to trudna droga niezwykle inteligentnej kobiety, która znalazła swoje miejsce w świecie rządzonym przez mężczyzn.

Okazuje się, że "Słownik terminów literackich", „biblia filologów”, to nie tylko zbiór definicji tworzących metodologiczne zaplecze humanistów, lecz również wachlarz ułożonych alfabetycznie i pięknie brzmiących słów, takich jak: zeugma, chiazm, metonimia czy paronomazja. Każde z nich ukrywać w sobie może zadziwiającą przeszłość, którą zbadali naukowcy realizujący projekt Historyczny słownik terminów literackich. Źródła i przemiany wybranych pojęć.

Nagroda Nobla przyznawana jest już od 117 lat. Powołana w testamencie Alfreda Nobla, wynazlazcy dynamitu, ma dłuższą tradycję niż jakiekolwiek naukowe wyróżnienie. Jest też starsza niż amerykańskie Oskary. Pierwsze „Noble” rozdano niewiele później niż pierwsze (nowożytne) medale olimpijskie. Warto przyjrzeć się, skąd pochodzi ta niezwykła idea.