Uniwersytet Śląski w Katowicach

Ze świata nauki

pierwiastki

  • Rocznica urodzin Dmitrija Mendelejewa

    Dmitrij Iwanowicz Mendelejew, odkrywca prawa okresowości pierwiastków chemicznych i autor tablicy Mendelejewa urodził się 8 lutego 1834 roku w Tobolsku (Rosja). Chociaż dziś jego nazwisko każdemu, kto skończył 5 lat podstawówki kojarzy się tylko z jednym, to w swoim czasie był dobrze rozpoznawalną osobowością naukową i miał spory wpływ na zmiany w zakresie dwóch cieczy najlepiej kojarzonych z Rosją. A przy okazji był autorem kilku skandali obyczajowych.

  • Fraza z serialu komediowego inspiracją do stworzenia nowego związku chemicznego

    „Bazinga!” – to powiedzenie, które kojarzy każdy fan sitcomu „The Big Bang Theory”. Fraza jednego z bohaterów, którą można by przetłumaczyć jako „Ha, mam cię!”, odczytana jako kombinacja baru (Ba), cynku (Zn) i galu (Ga), zainspirowała naukowców do połączenia tych pierwiastków. Efekt okazał się zaskakujący.

  • Nowe pierwiastki otrzymały imiona

    W styczniu 2016 roku Międzynarodowa Unia Chemii Czystej i Stosowanej (International Union of Pure and Applied Chemistry, IUPAC) potwierdziła odkrycie czterech nowych pierwiastków 113, 115, 117 i 118 w układzie okresowym Mendelejewa. Od tego czasu pierwiastki miały tymczasowe nazwy i symbole: ununtrium (Uut), ununpentium (Uup), ununseptium (Uus) i ununoctium (Uuo). 

  • MARIA ratuje zdrowie milionów

    Reaktor jądrowy MARIA pomógł już ponad 75,5 mln osób. Z napromienianych w Narodowym Centrum Badań Jądrowych (NCBJ) tarcz uranowych uzyskuje się molibden-99. Polska zapewnia blisko 20% światowego zapotrzebowania na ten izotop, niezbędny w medycynie nuklearnej ratującej ludzkie życie.

  • Nowe pierwiastki na tablicy Mendelejewa

    30 grudnia 2015 roku Międzynarodowa Unia Chemii Czystej i Stosowanej (International Union of Pure and Applied Chemistry, IUPAC) ogłosiła, że rosyjsko-amerykański zespół naukowców zebrał dostateczne dowody na to, aby oficjalnie potwierdzić odkrycie nowych pierwiastków 115, 117 i 118 w układzie okresowym Mendelejewa.

Zobacz także

Namiot pneumatyczny – nowe wyposażenie karetek

  • Naukowcy zaprojektowali specjalny namiot pneumatyczny do bezpiecznego transportu karetką pacjentów, u których podejrzewa się chorobę zakaźną. Wynalazek, który został zgłoszony w Urzędzie Patentowym RP, jest obecnie testowany w warunkach klinicznych w kilku śląskich szpitalach.

  • Małgorzata Kłoskowicz
  • AS

Ukoić zmysły w wirtualnym lesie

  • anna mucha

    Mgr Anna Mucha | fot. archiwum prywatne

  • Pomysł, by po kontakt z naturą zanurzyć się w wirtualnej rzeczywistości (VR), zamiast zwyczajnie przejść się do parku czy lasu, może wydawać się nietypowy. Tymczasem w świecie, w którym pracujemy tak dużo i często w stresie, krótka wycieczka do cyfrowo wygenerowanego lasu może być skutecznym sposobem na szybkie poprawienie samopoczucia.

  • Weronika Cygan-Adamczyk
  • SK

Neandertalczyk potrafił robić syntetyczny klej ze smoły

  • Graficzne przedstawienie wypróbowanych metod. Obraz z artykułu naukowego na podstawie licencji CC

    Graficzne przedstawienie wypróbowanych metod. Obraz z artykułu naukowego na podstawie licencji CC

  • Neandertalczycy żyjący ponad 100 tysięcy lat temu na terenie dzisiejszych Niemiec potrafili wytwarzać smołę za pomocą wyrafinowanych technik, które wymagały przemyślanego i zaplanowanego procesu. Drzewo schowane pod ziemią, z odciętym dopływem tlenu, stopniowo i powoli wytwarza smołę bardzo dobrej jakości.

  • Ryszard Knapek
  • Ryszard Knapek

Algorytm chroniący przed kolizjami robotów

  • Badacze z MIT opracowali nowatorski algorytm, który w doskonały sposób kontroluje, czy roboty pracujące w zautomatyzowanym środowisku nie będą miały kolizji. Wraz z kolejnymi ruchami generuje się hiperpłaszczyzna, która stale weryfikuje, czy dwa urządzenia albo urządzenie i inna przestrzeń, nie zderzą się ze sobą.

  • RK

Myszy widzą w podczerwieni dzięki nanocząstkom

  • Zespół chińskich i amerykańskich naukowców przeprowadził eksperyment, dzięki któremu udało się rozszerzyć spektrum widzenia myszy. Gryzonie, którym do oczu wstrzyknięto nanocząstki, zyskały możliwość widzenia w podczerwieni. Badacze uważają, że ten sam zabieg będzie działać także w przypadku ludzi. Odkrycie może być wartościowe ze względów terapeutycznych, dla osób z różnymi wadami okulistycznymi. Czy jest to też kolejny krok w kierunku biotechnologicznego udoskonalenia naszego ciała?

  • RK