Ze świata nauki

Zasilająca największą deltę na świecie potężna rzeka Ganges przepływa przez niziny w Indiach i Bangladeszu, gdzie obecnie mieszka 156 milionów ludzi. Centralne koryto rzeki w delcie nie zmieniało się od wieków. Nowe badania sugerują jednak, że do dramatycznych zmian doszło 2500 lat temu, kiedy region nawiedziło potężne trzęsienie ziemi. Naukowcy, którzy wyniki swoich badan opisali w czasopiśmie „Nature”, twierdzą, że podobna zmiana wywołana trzęsieniem ziemi w rejonie Gangesu może współcześnie doprowadzić do gigantycznych powodzi.

Blisko 40 tys. osób zginęło, a dziesiątki tysięcy zostało rannych i bez dachu nad głową w następstwie niszczycielskiego trzęsienia ziemi, które nawiedziło Turcję i Syrię 6 lutego 2023 roku.

Sejsmometr umieszczony na powierzchni Marsa przez lądownik InSight odnotował dwa duże zdarzenia sejsmiczne: trzęsienia ziemi o magnitudzie 4,2 i 4,1. Tak mocnych wstrząsów na Marsie jeszcze nie notowano. Ich epicentrum też jest wyjątkowe – Dolina Marinera, największy rów tektoniczny w całym Układzie Słonecznym.

Katalog historycznych trzęsień ziemi w Polsce otwiera data 1496. O wcześniejszych wydarzeniach nie wiemy nic pewnego. Dr Krzysztof Gaidzik z Uniwersytetu Śląskiego poszukuje śladów wcześniejszych ruchów sejsmicznych, weryfikuje również znane trzęsienia ziemi dzięki zachowanym śladom i zapiskom historycznym. 

Prawdopodobnie większość mieszkańców Górnego Śląska przynajmniej raz w życiu odczuła drgania będące skutkiem wstrząsu związanego z odprężeniem Ziemi. Jest to przede wszystkim efekt działalności kopalń. Ostatni silniejszy wstrząs o magnitudzie 3 został odnotowany 19 maja 2021 roku w Katowicach-Murckach. Co wiemy o tych gwałtownych zjawiskach i dlaczego nie potrafimy ich jeszcze przewidzieć? Na te pytania odpowiada dr Maciej Mendecki z Instytutu Nauk o Ziemi na Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego, który zajmuje się sejsmicznością indukowaną działalnością górniczą.

Dr Krzysztof Gaidzik z Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego wraz z międzynarodowym zespołem naukowców bada aktywność tektoniczną wzdłuż pacyficznego wybrzeża Meksyku 

Każdy, kto interesował się w jakimś okresie swojego życia dinozaurami, zna zapewne nazwę „Pangea”. To jeden z kilku superkontynentów, które istniały w dziejach Ziemi. Próba rekonstrukcji superkontynentów zarówno minionych, jak i tych przyszłych znajduje się w sferze zainteresowań wielu badaczy. Nie da się jednak mówić o ich tworzeniu się i rozpadaniu bez przybliżenia teorii tłumaczących wędrówkę kontynentów.

22 listopada 2016 roku o godz. 6.00 czasu lokalnego ziemia znowu zatrzęsła się u wschodnich wybrzeży Japonii. Do wstrząsu o magnitudzie 7,4 doszło na głębokości  ok. 30 km niedaleko prefektury Fukushima. Wszyscy pamiętamy, jak tamtejsza elektrownia atomowa ucierpiała w wyniku trzęsienia ziemi i wywołanego przez nią tsunami w marcu 2011 roku.

Trzęsienie ziemi z 24 sierpnia 2016 roku w środkowych Włoszech po raz kolejny przypomniało ludziom jak potężną i destrukcyjną siłą są wstrząsy tektoniczne. Poniżej przedstawiamy listę 10 najsilniejszych trzęsień w dziejach według szacunków United States Geological Survey

Koniec świata może przyjść na sto różnych sposobów. Niektórzy uważają, że globalna katastrofa nastąpi w momencie odwrócenia się biegunów magnetycznych Ziemi. Kiedy północny stanie się południowym, zapowiadają zwolennicy tej teorii, kontynenty przechylą się w jedną bądź w drugą stronę, wywołując potężne trzęsienia Ziemi, gwałtowne zmiany klimatu oraz wymieranie gatunków

W powszechnym mniemaniu Polska to obszar, któremu nie grożą trzęsienia ziemi. Czy sejsmologia to potwierdza? – To zależy, o jakich trzęsieniach mówimy – zastrzega prof. zw. dr hab. Adam Idziak