Ze świata nauki

Europejska misja kosmiczna Biomass zmierzy ilość biomasy drzewnej w lasach na całym świecie. Ma to ma kluczowe znaczenie dla zrozumienia cyklu węglowego Ziemi i zmian klimatu.

Wyobraźmy sobie, że całą powierzchnię Europy lub Północnej Ameryki pokrywa lawa nieustannie wylewająca się z głębin Ziemi. Nie mamy pewności, czy wydostaje się w jednoczesnym wybuchu wielu wulkanów, czy powoli wycieka na powierzchnię Ziemi, ale wiemy, że proces ten trwa maksymalnie do 10 milionów lat. Takie zjawiska zachodziły na naszej planecie wielokrotnie, znacząco ją przekształcając. Z pewnością znów się wydarzą, choć wątpliwe, by Homo sapiens stąpał jeszcze wtedy po Ziemi. Tak zwane wielkie pokrywy lawowe (large igneous provinces – LIP) albo raczej to, co po nich pozostało, bada dr Ashley Gumsley z Instytutu Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Mijający rok 2023 nie był zbyt łaskawy dla naszej planety. Przedstawiamy kilka wybranych informacji z zakresu klimatologii, meteorologii i geologii.

14 lutego 1990 roku sonda Voyager 1 odwróciła swoje kamery pokładowe i zrobiła słynne zdjęcie Ziemi z odległości 6 miliardów kilometrów. Ziemia z tej perspektywy wygląda jak kropka. Wtedy Carl Sagan powiedział niezwykle piękne i ważne słowa: "That's here, that's home, that's us". 9 listopada przypadają 87. urodziny autora tych słów. 

Grupa japońskich naukowców we współpracy z Japońską Agencją Kosmiczną JAXA przeprowadziła eksperyment na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). Ich badania dotyczyły hipotezy panspermii, według której życie może podróżować między planetami. Jak się okazuje, bakterie mogą przetrwać w kosmosie, a nawet przybyć z Marsa na Ziemię.

Czy słyszeliście kiedyś o eksperymencie Stanleya Millera dotyczącym powstania życia na Ziemi? Eksperyment został przeprowadzony na Uniwersytecie w Chicago w 1953 roku i polegał na stworzeniu symulacji hipotetycznych warunków środowiska wczesnej Ziemi (ponad 4 mld lat temu) i testowaniu możliwości zaistnienia takich ewolucji chemicznych, które mogłyby doprowadzić do powstania życia. 

W internecie często napotykamy na różnego typu przewodniki, które pozwalają nam uczynić nasze życie łatwiejszym, ciekawszym albo bardziej wyróżniającym się. Taką propozycję, dla kogoś, kto chciałbym zasłynąć jako szalony naukowiec wszech czasów, przygotował portal Space.com. Oto krótka instrukcja: jak zniszczyć naszą planetę – w trzech prostych krokach.

31 czerwca (2018) Marsa i Ziemię będzie oddzielało jedynie 58 milionów kilometrów. W związku z tym przez najbliższych sześć tygodni Czerwona Planeta będzie na naszym niebie jaśniejszy niż kiedykolwiek w ciągu ostatnich 15 lat. 

Czy powstanie życia na Ziemi było przypadkiem, zbiegiem okoliczności? A może jednak było zjawiskiem nieuchronnym wynikającym wprost z zasad, które rządzą światem fizycznym? Badacze z Massachusetts Institute of Technology testują hipotezę o udziale drugiej zasady termodynamiki w powstawaniu zjawisk chemicznych przypominających życie.

Jak wynika z najnowszych badań opublikowanych w czasopiśmie „The Astronomical Journal” w naszym układzie planetarnym krąży siedmiokrotnie więcej masywnych komet niż do tej pory sądziliśmy. „Zaśmiecone” nimi są przede wszystkim peryferie Układu Słonecznego.

W ciągu następnych 100–200 lat stężenie dwutlenku węgla w ziemskiej atmosferze osiągnie poziom niespotykany od 200 milionów lat, czyli od okresu triasu. Ponadto, zanim nastanie XXIII wiek, klimat będzie najcieplejszy od 420 milionów lat.

Ostatnia epoka lodowcowa doprowadziła do rozległej ekspansji lodowców. Jej efektem było nie tylko utworzenie grubej pokrywy lodowej i globalne obniżenie poziomu mórz, ale także zmiany w faunie i florze np. pojawienie się mamuta włochatego. Warto jednak pamiętać, że to tylko jedna z wielu epok lodowcowych, które chłodziły Ziemię w ciągu 4,5 miliardów lat jej istnienia.

Pozostałości mikroorganizmów liczące sobie co najmniej 3,77 miliarda lat odkrył międzynarodowy zespół badawczy pod kierunkiem naukowców z University College of London. To jedna z absolutnie najstarszych form życia na Ziemi.

Zaćmienia Słońca lub Księżyca to zjawiska, które zawsze przyciągały uwagę obserwatorów, a w przeszłości często były wykorzystywane do różnych celów. Osoby, które posiadały ową „tajemną” wiedzę o ich występowaniu, niejednokrotnie jej  nadużywały.

Ocean Arktyczny i Morze Karaibskie się zamkną, a Azja zderzy się z Amerykami. Naukowa interpretacja wizji zapisanych w Apokalipsie? Nie, to naukowe przewidywania, w jaki sposób za ponad 100 mln lat większą część półkuli północnej pokryje Amazja – nowy superkontynent. 

Każdy, kto interesował się w jakimś okresie swojego życia dinozaurami, zna zapewne nazwę „Pangea”. To jeden z kilku superkontynentów, które istniały w dziejach Ziemi. Próba rekonstrukcji superkontynentów zarówno minionych, jak i tych przyszłych znajduje się w sferze zainteresowań wielu badaczy. Nie da się jednak mówić o ich tworzeniu się i rozpadaniu bez przybliżenia teorii tłumaczących wędrówkę kontynentów.

Cząsteczki związków siarki, a nie jak dotychczas sądzono pyły utworzyły powłokę, która nie przepuszczając światła słonecznego, doprowadziła do wymierania kredowego i usunięcia gadów mezozoicznych z powierzchni Ziemi.

Przedstawiamy kalendarium najważniejszych wydarzeń astronomicznych, jakie czekają nas w roku 2017

Co roku w wigilijny wieczór wypatrujemy pierwszej gwiazdki. W najbliższym czasie ponad wszelką wątpliwość ową gwiazdką będzie planeta, najjaśniejszy po Słońcu i Księżycu obiekt na naszym niebie, czyli Wenus.