Chemia

Energia to przyszłość. Bez niej nie przetrwamy. I choć wytwarzamy jej wystarczającą ilość, nadal nie potrafimy jej skutecznie magazynować. Nad jednym z układów, który może pomóc w rozwiązaniu tego problemu, pracuje międzynarodowy zespół pod kierunkiem prof. dr. hab. inż. Jarosława Polańskiego z Instytutu Chemii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Projekt realizowany jest w ramach konkursu „Zielony Horyzont” Inicjatywy Doskonałości Badawczej.

Start spływu w Ostrawie | fot. archiwum A. Woźnicy

Badania na Odrze | fot. Aleksandra Rubin

Odra z dopływami | oprac. Andrzej Woźnica

15 lipca 2022 roku z Ostrawy (w pobliżu zerowego kilometra Odry) wystartowała wyprawa naukowo-badawcza zespołu naukowców. Podczas 10-dniowego spływu pokonali 740 km, docierając 24 lipca do Szczecina. Ich celem było zbadanie wód drugiej pod względem długości rzeki Polski. Dwa dni później na wysokości Oławy pojawiły się pierwsze martwe ryby. 31 lipca z brzegów Odry zebrano ich blisko 8 ton – to był początek gigantycznej katastrofy. Badania uczestników wyprawy stanowią więc bezcenny, a zarazem kluczowy materiał, który posłużył do oceny zagrożeń dla rzeki zarówno ze strony czynników naturalnych, jak i działalności człowieka. Naukowcy nie poprzestali na lipcowych badaniach, kolejne przeprowadzili w październiku 2022 roku.

Prof. dr hab. Jan Małecki | fot. Małgorzata Kłoskowicz

"Atom. Od idei filozoficznej do fizycznej realności" to kolejna publikacja naukowca z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, w której historia nauki łączy się z opowieściami o życiu odkrywców. Autor przedstawia w niej próby poznania i zrozumienia najmniejszych elementów materii – od starożytności do współczesności.

22 maja na całym świecie obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Różnorodności Biologicznej. Hasło na 2023 rok brzmi: „Od porozumienia do działania: przywrócenie różnorodności biologicznej”. 

Naukowcy z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach opracowali nowe sposoby otrzymywania trzech związków, które mogą być wykorzystywane do celów medycznych. Tym, co łączy wynalazki, jest zastosowanie ciśnieniowej polimeryzacji.

Czy już wkrótce piwo będą produkować nanoroboty? Zespół czeskich naukowców opracował technikę fermentacji, którą wykonują niewielkie roboty, zwane Beer Botami, w środku których zamknięte są paczki drożdży. Dzięki nim fermentacja przebiega szybciej, a z filtracji drożdży można w ogóle zrezygnować – wystarczy magnes zbierający metalowe boty.

Niepokojące badania opublikowano w czasopiśmie „Environmental Science & Technology Letters”. Sugerują one, że grupa „dużych” polimerowych związków per- i polifluoroalkilowe (PFAS) dotąd uznawana za bezpieczną do użytku przy pakowaniu żywności, prawdopodobnie rozkłada się szybciej niż zakładano i w procesie tym do żywności i środowiska mogą dostawać się toksyczne substancje.

plakat organizatorów

25 marca 2023 roku o godz. 17.00 na auli międzywydziałowej Wydziału Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego w Sosnowcu (ul. Będzińska 60) odbędzie się 65. Giełda Minerałów i Skamieniałości.

Konferencja naukowa odbędzie się 24 marca 2023 roku w auli Wydziału Nauk Przyrodniczych w Sosnowcu (ul. Będzińska 60) w godz. 10.00–14.30.

Od 13 do 18 marca 2023 roku obchodzony będzie Światowy Tydzień Mózgu. Odbędzie się on w budynku Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach (ul. Uniwersytecka 4) oraz poprzez transmisje online.